Hệ thống xử lý mùi trong nhà máy sản xuất bột cá bằng dung dịch hoạt hóa điện hóa

23/08/2021
Hiện nay, kiểm soát và xử lý mùi tại các nhà máy sản xuất bột cá đang là một vấn đề thu hút sự quan tâm lớn từ phía các nhà quản lý, các doanh nghiệp, các đơn vị nghiên cứu và đặc biệt là người dân sống quanh khu vực có nhà máy sản xuất bột cá. Thực tế cho thấy giải pháp mà các nhà máy sản xuất bột cá đang sử dụng mang lại hiệu quả khử mùi còn hạn chế, không giải quyết triệt để được mùi phát sinh. Do đó, nhu cầu về một phương pháp xử lý mùi một cách hiệu quả, chi phí đầu tư thấp và dễ dàng thực hiện là rất cần thiết.

Dung dịch hoạt hóa điện hóa (HHĐH) được nghiên cứu, phát triển và ứng dụng rộng tại tại nhiều nước, nhiều lĩnh vực. Dung dịch HHĐH vừa là một chất có tính oxy hóa mạnh vừa có tính diệt khuẩn cao, phổ khuẩn rộng. Với các chất gây mùi, dung dịch HHĐH thể hiện vai trò là chất oxy hóa. Với vi khuẩn, dung dịch HHĐH thể hiện vai trò là chất sát khuẩn. Các thử nghiệm cho thấy với cùng nồng độ chất oxy hóa tính theo clo hoạt tính thì dung dịch HHĐH thể hiện khả năng oxy hóa và khử trùng vượt trội xo với các dung dịch khác. Ngoài ra, dung dịch HHĐH được đánh giá là thân thiện hơn với môi trường và người sử dụng so với các loại dung dịch khác cùng tính năng.

Bằng độc quyền Giải pháp hữu ích số 2519 “Quy trình và hệ thống xử lý mùi trong nhà máy sản xuất bột cá bằng dung dịch hoạt hóa điện hóa” được Cục Sở hữu trí tuệ cấp cho PGS. TS. Nguyễn Hoài Châu và TS. Trần Mạnh Hải, Viện Công nghệ môi trường, đã đề xuất giải pháp nhằm khắc phục được các khó khăn trong việc xử lý mùi phát sinh trong nhà máy sản xuất bột cá bằng cách sử dụng dung dịch HHĐH để khử mùi cho tất cả các công đoạn gây phát sinh mùi như: tập kết nguyên liệu, nghiền sấy cá, thu gom và xử lý nước thải, chất thải.

Quá trình khử mùi diễn ra như sau:

- Với nguyên liệu: Khi tiếp xúc với dung dịch HHĐH, các chất oxy hóa có trong dung dịch sẽ oxy hóa trực tiếp mùi tạo thành chất không hoặc ít mùi, đồng thời chất oxy hóa sẽ diệt vi khuẩn làm hạn chế mùi phát sinh.

- Với không khí khu tập kết nguyên liệu và xử lý nước thải: Khi có sự tiếp xúc pha khí/lỏng, các chất gây mùi và tác nhân gây mùi bị hấp thụ, hấp phụ và đi vào trong dung dịch, sau đó các chất oxy hóa có trong dung dịch HHĐH sẽ oxy hóa thành chất không mùi hoặc ít mùi. Với cùng một lượng dung dịch được sử dụng thì kích thước hạt sương càng nhỏ thì khả năng tiếp xúc càng cao nên hiệu suất khử mùi càng cao. Ngoài ra, vi khuẩn trong không khí cũng bị tiêu diệt khi có sự tiếp xúc với dung dịch HHĐH. Để tăng hiệu quả xử lý cần cô lập các nguồn khí thải này trước khi xử lý.

- Với khí thải từ công đoạn nghiền sấy: Khí nóng phát sinh từ công đoạn nghiền sấy nguyên liệu có thành phần chủ yếu là hơi nước và các chất mùi, nhiệt độ khoảng 120°C đến 140°C. Do đó, khi hạ nhiệt độ khí thì hơi nước sẽ ngưng tụ, dẫn đến thể tích khí cần xử lý sẽ giảm xuống rất nhiều. Quá trình giải nhiệt được thực hiện thông qua các thiết bị tiếp xúc gián tiếp dạng khí/lỏng hoặc khí/khí hoặc kết hợp cả hai. Nhiệt độ khí sau giải nhiệt trước khi vào tháp tiếp xúc tầng sôi nên thấp hơn 50°C, khi đó hầu hết hơi nước sẽ ngưng tụ thành nước, một phần các chất mùi cũng đi vào nước ngưng. Khó khăn nhất trong việc xử lý khí thải là tạo điều kiện tiếp xúc pha giữa các chất cần xử lý với các nguyên vật liệu sử dụng để xử lý. Việc sử dụng quá trình tiếp xúc khí/lỏng kiểu tầng sôi, khí đi từ dưới lên sục qua lớp dung dịch HHĐH phía trên đĩa thì khả năng tiếp xúc pha khí/lỏng tăng lên đáng kể, khả năng tiếp xúc tăng khi tăng số lỗ tiếp xúc trên đĩa và/hoặc tăng chiều cao lớp nước tiếp xúc. Hơn nữa, với việc sử dụng dung dịch HHĐH thì dung lượng hấp thụ tăng lên nhiều lần do khi chất mùi bị hấp thụ vào dung dịch chúng sẽ bị xy hóa chuyển thành các chất không mùi làm giảm tốc độ đạt cân bằng chất tan trong dung dịch, v.v…

Việc sử dụng dung dịch HHĐH trong xử lý mùi phát sinh từ các nhà máy chế biến bột cá đạt được hai mục tiêu quan trọng là xử lý được chất gây mùi và diệt vi khuẩn phân hủy nguyên liệu thành các chất gây mùi, hạn chế mùi phát sinh. Hơn nữa, hệ thống xử lý mùi trong nhà máy sản xuất bột cá bằng dung dịch HHĐH có thể dễ dàng lắp đặt và vận hành.

Tác giả: Thanh Hà


Tags:
Tin liên quan