Thông tin Đề tài

Tên đề tài Tổng hợp và đánh giá hoạt tính sinh học các dẫn xuất mới của axit madecassic được phân lập từ cây từ cây rau má [Centella asiatica (L.) Urban]
Mã số đề tài .
Cơ quan chủ trì (Cơ quan thực hiện) Viện Hoá học
Thuộc Danh mục đề tài Hướng Đa dạng sinh học và các hợp chất có hoạt tính sinh học (VAST04)
Họ và tên PGS.TS. Trần Văn Lộc
Tổng kinh phí 600 triệu đồng
Xếp loại Đạt loại A
Mục tiêu đề tài

- Tổng hợp các dẫn xuất madecassic mới
- Đánh giá hoạt tính gây độc tế bào của các dẫn xuất madecassic được tổng hợp.

Kết quả chính của đề tài

- Đã tinh chế được 20 g madecassic acid đặt hàm lượng 95.4% từ cây rau má để làm nguyên liệu tổng hợp các dẫn xuất mới.
- Đã tổng hợp được 26 dẫn xuất của madecassic acid, trong đó có 25 dẫn xuất mới.
- Đã thử hoạt tính gây độc tế bào ung thư của 22 dẫn xuất được đánh giá hoạt tính gây độc tế bào trên các dòng tế bào ung thư người, bao gồm KB (ung thư biểu mô), HepG2 (ung thư biểu mô tế bào gan) và A549 (ung thư biểu mô phổi). Kết quả các chất: N-(2α,3β,23-Triacetoxyursa-5,12-diene-28-oyl)-glycine methyl ester (5), 2-Formyl-23-hydroxy-A(1)-norursa-2,5,12-triene-28-oic acid (11a), 6β-hydroxy-2-Formyl-23-hydroxy-A(1)-norursa-5,12-diene-28-oic acid (11b), Ethyl 2-formyl-23-hydroxy-A(1)-norursa-2,5,12-trien-28-oate (12), N-(2-Formyl-23-hydroxy-A(1)-norursa-2,5,12-trien-28-oyl)-glycine methyl ester (13), 2-Formyl-23-acetyloxy-A(1)-norursa-2,5,12-trien-28-oic acid (15a), 6β-hydroxy-2-Formyl-23-acetyloxy-A(1)-norursa-2,12-dien-28-oic acid (15b), Ethyl 2-formyl-23-acetyloxy-A(1)-norursa-2,5,12-trien-28-oate (16a) và N-(2-Formyl-23-acetyloxy-A(1)-norursa-2,5,12-trien-28-oyl)-glycine methyl ester (17) thể hiện hoạt tính gây độc tế bào mạnh hơn madecassic acid (1) trên cả 3 dòng tế bào thử nghiệm. Trong đo các hợp chất N-(2α,3β,23-Triacetoxyursa-5,12-diene-28-oyl)-glycine methyl ester (5) và Ethyl 2-formyl-23-hydroxy-A(1)-norursa-2,5,12-trien-28-oate (12) thể hiện hoạt động mạnh đối với ba dòng tế bào ung thư với giá trị IC50 dao động từ 3,57 đến 6,90 µM.
- Đã đăng 01 bài trên tạp chí Natural Product Research, 01 trên tạp chí Quốc gia:
 Van Loc Tran, The Anh Nguyen, Nguyen Tran Dang, Thi Phuong Thao Tran, Tuan Anh Tran, Van Sung Tran & Van Chien Tran. Madecassic acid analogues with a five-membered A-ring and their cytotoxic activity. Natural Product research, 2025, DOI:10.1080/14786419.2024.2427811.
Trần Văn Lộc, Nguyễn Thế Anh, Trần Văn Chiến, Trần Tuấn Anh, Trần Thị Phương Thảo. Tổng hợp các dẫn xuất mới từ madecassic acid có sự biến đổi cấu trúc vòng A, Hóa học & ứng dụng; 2024, 3B (71), 123-128.
- Đề tài thực hiện đầy đủ các nội dung đăng ký trong thuyết minh và đúng tiến độ.

 

Những đóng góp mới

- Đã tổng hợp được 25 dẫn xuất mới từ madecassic acid và xác định cấu trúc hoá học của các dẫn xuất mới.

*** Sản phẩm cụ thể giao nộp:
- Đã tổng hợp được 25 dẫn xuất mới từ madecassic acid và xác định cấu trúc hoá học của các dẫn xuất mới.
- Kết quả đánh giá hoạt tính gây độc tế bào của 22 dẫn xuất mới
- Bộ phổ MS, NMR của các chất 
- 01 bài trên tạp chí Natural Product Research, 01 trên tạp chí Quốc gia

 

Kiến nghị

Từ các kết quả tổng hợp các dẫn xuất của madecassic acid cho thấy các chất 5 và 12 có tiềm năng trong nghiên cứu định hướng phát triển tiền chất chống ung thư, cần tiếp tục nghiên cứu sâu hơn về cơ chế hoạt động có thể tìm ra các đích tác động mới phục vụ nghiên cứu phát triển thuốc ung thư. 

 

Ảnh nổi bật đề tài
1764905229631-Tranvanloc.png