Bước tiến mới trong giám định ADN liệt sĩ: Mở rộng khớp nối thân nhân tới 4-5 thế hệ
Công nghệ giám định mới giúp tăng tỷ lệ tách chiết ADN thành công lên hơn 80%.
Theo VTC News, một trong những bước tiến đáng chú ý là việc ứng dụng công nghệ giải trình tự gen thế hệ mới kết hợp hệ chỉ thị SNP (NGS-SNP) trong giám định ADN hài cốt liệt sĩ. Công nghệ này giúp nâng cao khả năng thu nhận thông tin di truyền từ những mẫu hài cốt đã bị phân hủy, suy giảm chất lượng sau nhiều năm, đồng thời tạo điều kiện mở rộng phạm vi đối sánh với thân nhân.
PGS.TS Phí Quyết Tiến, Viện trưởng Viện Sinh học, Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam, cho biết nếu như trước đây tỷ lệ thu nhận ADN thành công chỉ khoảng 22% thì với công nghệ mới, tỷ lệ này có thể đạt trên 80%. Tại đợt thử nghiệm ở Nghĩa trang Trà Lĩnh (Cao Bằng) năm 2025, 54/58 mẫu hài cốt đã thu nhận được dữ liệu ADN, đạt tỷ lệ khoảng 93%.
Điểm nổi bật của công nghệ NGS-SNP là khả năng phân tích hơn 5.000 chỉ thị ADN, qua đó mở rộng việc tìm kiếm mối quan hệ huyết thống theo cả dòng cha và dòng mẹ. Thay vì phụ thuộc nhiều vào những thân nhân có quan hệ gần như trước đây, công nghệ mới cho phép mở rộng phạm vi khớp nối tới khoảng 4–5 thế hệ.
Kết quả bước đầu cho thấy triển vọng rõ nét. Theo thông tin được VTC News dẫn lại, trong lần đối sánh đầu tiên tại Nghĩa trang Trà Lĩnh, 5 trường hợp hài cốt liệt sĩ đã được xác định danh tính trong số 14 gia đình tham gia đối sánh.
Không chỉ tập trung nghiên cứu và trực tiếp thực hiện giám định, Viện Sinh học đang hướng tới chuyển giao quy trình, công nghệ cho các đơn vị liên quan, góp phần nâng cao năng lực giám định ADN hài cốt liệt sĩ trên phạm vi cả nước. Theo kế hoạch được đề cập trong bài viết, mục tiêu đến cuối tháng 3/2027 là các đơn vị giám định có thể đạt tổng công suất khoảng 40.000 mẫu mỗi năm.
Việc làm chủ và ứng dụng các công nghệ giám định ADN hiện đại cho thấy vai trò của khoa học và công nghệ trong giải quyết một nhiệm vụ vừa có ý nghĩa khoa học, vừa mang giá trị nhân văn sâu sắc. Mỗi danh tính được xác định không chỉ là một kết quả của nghiên cứu và công nghệ, mà còn góp phần hiện thực hóa mong mỏi kéo dài nhiều năm của các gia đình liệt sĩ, đưa những người đã hy sinh trở về với tên tuổi và quê hương.
Mời độc giả xem bài viết “Bước tiến mới giải mã ADN liệt sĩ: Mở rộng khớp nối đến 4–5 thế hệ” trên VTC News:
https://vtcnews.vn/buoc-tien-moi-giai-ma-adn-liet-si-mo-rong-khop-noi-den-4-5-the-he-ar1035516.html
Xử lý: Nam Phương
